Друзья-рыцари
Итальянская притча
В одном царстве дружили два рыцаря: один
— разумный, другой — глупый. Дали они друг другу клятву верности, что никто не
оставит другого ни в беде, ни в счастье и всё, что наживёт, разделит поровну с
другом.
И было в этом царстве два города. И
говорили люди, что тем, кто доберётся в первый город, будет подарено в избытке
сокровищ, а тем, кто доберётся до второго города, грозит смерть. В первый город
вела трудная опасная дорога, и уже в начале пути стояло множество воинов, с
которыми нужно было сразиться, чтобы пробить себе дорогу к городу. Во второй
город вела прямая дорога, удобная для путников, и уже в начале пути трое
рыцарей любезно встречали путников и потчевали их едой и вином.
Разумный рыцарь уговаривал своего друга идти
по тяжёлому пути в первый город к неведомым богатствам, но друг, видя, как
начинаются обе дороги, сказал, что он предпочитает верить своим глазам, а не
слухам и пойдёт по той дороге, где их так приветливо встречают рыцари.
Разумный рыцарь вспомнил свои клятвы
верности и сказал:
— Я не допущу, чтобы ты шёл один, и пойду
с тобой.
Встретив на пути всевозможные услады для
тела и души, оба рыцаря пришли во второй город, где их связали и привели к
судье, который, приговорив их к смерти, дал каждому слово для оправдания.
И тогда разумный стал обвинять своего
друга, который, несмотря на все предостережения, выбрал неправильный путь, а
он, разумный, должен был следовать за своим другом из-за данной клятвы
верности.
Когда дали слово глупому, он тоже стал
обвинять своего разумного друга:
— Если бы мой разумный друг не последовал
за мной, а держался дороги, по которой первоначально хотел идти, я бы
непременно воротился и пошёл вместе с ним из-за клятвы верности, которую ему
дал.
Их обоих повесили. Умного за то, что легко
поддался неразумию друга, а глупого за то, что не поверил словам своего умного
друга.
ԱՍՊԵՏ ԸՆԿԵՐՆԵՐԸ
(թարգմանություն)
Մի թագավորությունում ընկերություն էին անում երկու ասպետ. մեկը՝ խելացի, մյուսը՝ հիմար: Նրանք միմյանց հավատարմության երդում էին տվել, որ ոչ-մեկը մյուսին
չի լքի ո՛չ դժբախտության, ո՛չ երջանկության, և այն ամենը, ինչ կաշխատի, հավասար կկիսի մյուսի հետ:
Այդ թագավորությունում երկեւ քաղաք կար: Եվ մարդիկ ասում էին, որ նրանց, ովքեր կհասնեն առաջին քաղաք, կնվիրեն գանձեր, իսկ նրանց, ովքեր կհասնեն երկրորդ քաղաք՝ մահ է սպասվում: Առաջին քաղաք տանող ճանապարհը շատ դժվար և վտանգավոր էր, և արդեն ճանապարհի սկզբում բազում զինվորներ էին կանգնած, որոնց հետ պետք էր կռվել, քաղաք հասնելու ճանապարհ բացելու համար: Իսկ երկրորդ քաղաք տանող ճանապարհը ուղիղ, ճանապարհորդների համար հարմար ճանապարհ էր, որի սկզբում երեք ասպետ բարեհամբույր դիմավորում էին ճանապարհորդնրին և հյուրասիրում նրանց ուտելիք և գինի:
Խելացի ասպետը համոզում էր իր ընկերոջը գնալ դժվար ճանապարհով առաջին քաղաք՝ գանձերի մոտ, իսկ ընկերը, տեսնելով, թե ինչպես են սկսվում երկու ճանապարհները, ասաց, որ նա նախընտրում է հավատալ իր աչքերին, այլ ոչ թե բամբասանքներին և կգնա այն ճանապարհով, որտեղ նրանց յադպես հյուրընկալ դիմավորում են ասպետները:
Խելացի ասպետը հիշեց իրենց հավատարմության երդումը և ասաց.
- Ես չեմ թողնի, որ դու միայնակ գնաս և կգամ քեզ հետ:
Ճանապարհին հանդիպելով անհնարին հաճույքների երկու ընկերները հասան երկրորդ քաղաք, որտեղ նրանց կապկպեցին և բերեցին դատավորի մոտ, ով նրանց մահի դատապարտելով յուրաքանչյուրին տվեց արդարանալու իրավունք:
Եվ այդ ժամանակ խելացին սկսեց մեղադրել իր ընկերոջը, ով անտեսելով բոլոր նախազգուշացումները ընտրեց սխալ ճանապարհը, իսկ ինքը՝ խելացին, պետք է հետևեր իր ընկերոջը հավատարմության երդման պատճառով:
Այդ ժամանակ խոսք տվեցին հիմար
ընկերոջը, ով նույնպես սկսեց մեղադրել իր ընկերոջը.
- Եթե իմ խելացի ընկերը չհետևեր ինձ և գնար այն ճանապարհով, որով ի սկզբանե ցանկանում էր գնալ, ես կպտտվեի և կգնայի նրա հետ, հավատարմության երդման պատճառով:
Եվ երկուսին կախեցին: Խելացիին նրա համար, որ հանձնվեց հիմար ընկերոջը, իսկ հիմարին՝ խելացիի խոսքերին չհավատալու համար:
У дороги стоял нищий и просил подаяния. Всадник, проезжавший мимо, ударил нищего по лицу плетью. Тот, глядя вслед удаляющемуся всаднику, сказал: 
